Hormatly Hyzmatdaşlyk boýunça ýapon-türkmen komitetiniň agzalary!
Ýapon işewürler jemgyýetçiliginiň wekilleri!
Hanymlar we jenaplar!

Sizi — biziň wagtyň synagyndan geçen ygtybarly hyzmatdaşlarymyz bolan öňdebaryjy ýapon kompaniýalarynyň ýolbaşçylaryny we wekillerini tüýs ýürekden mübärekleýärin. Bu kompaniýalar bilen Türkmenistany köpýyllyk netijeli hem-de özara bähbitli hyzmatdaşlyk baglanyşdyrýar. Pursatdan peýdalanyp, bu duşuşygy geçirmek baradaky başlangyjyňyz, türkmen-ýapon ykdysady hyzmatdaşlygynyň häzirki ýagdaýyny we geljekde ony ösdürmegiň ýollaryny giňişleýin ara alyp maslahatlaşmaga döredilen mümkinçilik üçin size minnetdarlygymy beýan edýärin.

Türkmenistan ýapon kompaniýalary bilen ýola goýlan hem-de netijeliligini görkezen gatnaşyklary yzygiderli giňeltmegini dowam etdirýär. Şol bir wagtda biz täze, has giň gerimli we uzak geljegi nazarlaýan maksatlara ýetmegi ugur edinýäris. Türkmenistan bilen Ýaponiýanyň arasyndaky hyzmatdaşlyk uzak möhletleýin, durnukly, köpugurly häsiýete eýedir. Ol hemişe özara hormat goýmak, ynanyşmak hem-de bähbitlilik ýörelgeleri esasynda alnyp baryldy we dowam etdirilýär.

Türkmenistan üçin Ýaponiýa ýokary tehnologiýaly ösüşiň, ykdysadyýete innowasion esasda çemeleşmegiň, senagat ösüşi bilen ekologik jogapkärçiligiň sazlaşykly utgaşdyrylmagynyň nusgasy bolup durýar. Ýapon kompaniýalarynyň ylym, senagat, önümçilik işlerini dolandyrmak, korporatiw menejment ulgamynda ýeten sepgitleri biziň üçin milli ykdysadyýetimizi döwrebaplaşdyrmakda hem-de onuň bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyrmakda möhüm nusga bolup hyzmat edýär.

Türkmenistan ykdysadyýetiniň toplumlaýyn döwrebaplaşdyrylmagynyň zerurdygyna düşünmek bilen, öz tagallalaryny birnäçe ileri tutulýan wezipelere gönükdirdi. Şolaryň hatarynda ösüşiň innowasion strategiýalaryny ornaşdyrmak, senagatlaşdyrmagy çaltlaşdyrmak, “ýaşyl” geçiş, energetika pudagyny diwersifikasiýalaşdyrmak, milli we halkara ulag-logistika arabaglanyşygy ösdürmek ýaly wezipeler bar. Biz bu ugurlaryň her biri boýunça ýapon kompaniýalarynyň işjeň gatnaşmagy üçin hakyky we özara bähbitli mümkinçilikleri görýäris.

Iri ýapon kompaniýalarynyň Türkmenistanda köp ýyllaryň dowamynda alyp barýan işlerine ýokary baha berýäris we olara minnetdarlyk bildirýäris. “ITOCHU”, “Kawasaki”, “Mitsubishi”, “Sojitz”, “Toyo”, “Mitsui”, “Sumitomo”, “Komatsu”, “Toyota” we beýleki birnäçe kompaniýalar türkmen ykdysadyýetiniň ösüşine uly goşant goşdular we goşant goşmagyny dowam etdirýärler. Olaryň energetika, mineral serişdeleri gazyp almak pudagynda, himiýa senagaty, ulag, obasenagat toplumynda iri taslamalary durmuşa geçirmäge gatnaşmagy netijeli we jogapkärçilikli hyzmatdaşlygyň aýdyň mysalydyr.

Soňky ýyllarda ýapon kompaniýalarynyň gatnaşmagynda Türkmenistanda häzirki zaman iri senagat desgalary ulanmaga berildi. Şolaryň hatarynda Marydaky we Garabogazdaky ammiak hem-de karbamid önümçiligi boýunça gazhimiýa toplumlaryny, Gyýanlydaky polimer zawodyny, Owadandepedäki tebigy gazdan benzin öndürýän zawody, Çärjew etrabyndaky gazturbinaly elektrik stansiýasyny görkezmek bolar. Bu taslamalar diňe bir ykdysady däl, eýsem, strategik ähmiýete hem eýe bolup, ýurdumyzyň senagat kuwwatyny tehnologik taýdan döwrebaplaşdyrmaga hem-de diwersifikasiýalaşdyrmaga ýardam edýär.

Bilelikdäki işlerimiziň netijeleri häzirki wagtda geljege has ynamly garamaga mümkinçilik berýär. Türkmenistan ýapon işewürler jemgyýetçiligine uzak möhletleýin maýa goýumlary, özara bähbitli hyzmatdaşlyk üçin amatly şertleri teklip etmäge taýýardyr. Energetika, şol sanda energiýanyň gaýtadan dikeldilýän çeşmelerini, ulag we logistika ulgamlaryny, ýokary tehnologiýaly we ekologiýa ugurly önümçilikleri, suw serişdelerini dolandyrmak, infrastruktura desgalaryny döwrebaplaşdyrmak, hünärmenleri taýýarlamak, olaryň hünär derejesini ýokarlandyrmak ýaly ulgamlary ileri tutulýan ugurlaryň hatarynda belleýäris.

Biz türkmen bazarynda ýapon tehnologiýalaryny we önümlerini, ilkinji nobatda, maşyngurluşyk, elektronika, himiýa senagaty önümlerini işjeň ilerletmäge taýýardyrys. Şol bir wagtda Türkmenistan suw serişdelerini tygşytlamak, suwy arassalamak, önümçilik galyndylaryny dolandyrmak, “ýaşyl” we wodorod energetikasy ulgamlarynda öňdebaryjy ýapon tehnologiýalaryny hem-de tejribesini çekmäge gyzyklanma bildirýär.

Mälim bolşy ýaly, aprel aýynda geçiren duşuşygymyzyň dowamynda biz sirkulýar ykdysadyýete geçmegiň möhümdigi baradaky meseläni ara alyp maslahatlaşypdyk. Häzirki wagtda Türkmenistanda bu ugra aýratyn üns berilýär. Biz senagat infrastrukturasyny döwrebaplaşdyrmak, galyndylaryň gaýtadan işlenilmegini ösdürmek hem-de serişdeleri rejeli peýdalanmak kadalaryny ornaşdyrmak ugrunda iş alyp barýarys. Biziň “Mitsubishi”, “Toyota”, “Mitsui”, “Sumitomo” ýaly ýapon kompaniýalarynyň bu ulgamda öňdebaryjy çözgütleri we tehnologiýalary bilen oňat tanyşlygymyz bar. Şunuň bilen baglylykda, ýapon kompaniýalaryna birnäçe anyk başlangyçlara garamagy teklip edýärin.

Birinjiden, galyndylary saýpallamagyň, gaýtadan işlemegiň we ikinji gezek peýdalanmagyň hasabyna olaryň ýörite bellenilen meýdançalara iberilýän möçberini mümkin boldugyça azaltmak maksady bilen, durmuş we gurluşyk galyndylaryny gaýtadan işlemek boýunça döwrebap zawodyň gurluşygynyň taslamasyny işläp düzmegi teklip edýäris.

Ikinjiden, hapa suwlary senagatda we jemagat hojalygynda gaýtadan peýdalanmaga mümkinçilik berjek derejä çenli arassalamagyň hilini ýokarlandyrmaga gönükdirilen taslamany amala aşyrmagy maksadalaýyk hasap edýäris.

Üçünjiden, daşky gurşawda plastik galyndylaryň möçberini azaltmak hem-de polietileni ikinji gezek ulanmaga ibermek üçin plastik çüýşeleri gaýtadan işlemek boýunça kiçi zawodlaryň taslamasyny öwrenmäge taýýardyrys.

Dördünjiden, metal, plastik we elektron elementleri özünde jemleýän howply we uzak wagtlap dargamaýan galyndylaryň möçberini azaltmak maksady bilen, durmuş tehnikasyny gaýtadan işlemek boýunça kiçi zawodyň taslamasyny durmuşa geçirmek mümkinçiligini öwrenmegi teklip edýäris.

Hyzmatdaşlyk ýyllarynda toplanan tejribe biziň gatnaşyklarymyzyň ynanyşmak we ygtybarlylyk derejesiniň örän ýokarydygyny görkezdi. Muňa döwletara gatnaşyklaryň dostlukly häsiýeti, birek-biregiň bähbitlerine özara düşünmek we hormat goýmak ýörelgeleri ýardam berdi.

Çykyşymyň ahyrynda Türkmenistanyň Ýaponiýa bilen hyzmatdaşlygy ösdürmäge we giňeltmäge üýtgewsiz ygrarlydygyny, geljekde-de ýapon işewürlerine ýurdumyzda uzak möhletleýin esasda iş alyp barmaga hemmetaraplaýyn goldaw bermäge taýýardygymyzy tassyklamak isleýärin. Şu günki duşuşygyň iki tarapyň hem bähbitlerine laýyk gelýän täze bilelikdäki başlangyçlary we taslamalary durmuşa geçirmegiň ýolunda ýene bir möhüm tapgyr boljakdygyna ynanýaryn.

Şu gün Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygyna agza ýurtlaryň döwlet Baştutanlarynyň ýokary derejeli resmi däl sammitine gatnaşmak maksady bilen, Russiýa Federasiýasyna iş sapary bilen ugrady. Bu barada «Watan» habarlar gepleşiginde habar berildi.

Türkmenistanyň Prezidentini Aşgabadyň Halkara howa menzilinde resmi adamlar ugratdylar. Birnäçe sagatdan soňra döwlet Baştutanynyň uçary Sankt-Peterburg şäheriniň Halkara howa menziline gondy. Bu ýerde Türkmenistanyň Prezidentini resmi adamlar mähirli garşyladylar.

Häzirki wagtda Prezident Serdar Berdimuhamedowyň baştutanlygynda Türkmenistan dünýä jemgyýetçiligiň giň goldawyna eýe bolýan döredijilikli daşary syýasat strategiýasyny üstünlikli durmuşa geçirýär. Bu strategiýada abraýly halkara we sebit guramalarynyň, şol sanda GDA-nyň çäklerinde netijeli dialogyň pugtalandyrylmagyna aýratyn ähmiýet berilýär.

Türkmen halkynyň Milli Lideri Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň şanly 30 ýyllygyna bagyşlanan ýurduň parahatçylyk söýüjilikli daşary syýasy ugruna berk ygrarlydygynyň nobatdaky beýanyna öwrülen giň möçberli halkara çäreleriň üstünlikli geçirilmegi mynasybetli türkmen halkyny gutlady. Bu barada «Watan» habarlar gepleşiginde habar berildi.

Türkmen halkynyň Milli Lideri Gutlagynda Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda ýurtda uly üstünlikleriň gazanylandygyny, Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň BMG tarapyndan üçünji gezek ykrar edilendigini, munuň hemişelik Bitaraplygyň 30 ýyllygy bellenilýän ýylyň ähmiýetini has-da artdyrandygyny belledi.

Mundan başga-da, Halk Maslahatynyň Başlygy Türkmenistanyň Prezidentini «Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 30 ýyllygyna» atly ýubileý medalyna mynasyp bolmagy, şeýle hem «Türkmenistanyň Bitaraplygy – parahatçylygyň we ynanyşmagyň aýdyň ýoly» atly kitabynyň neşir edilmegi bilen tüýs ýürekden gutlady.

Türkmen halkynyň Milli Lideri Gutlagynyň dowamynda ýetip gelýän bedew ýylynyň düşümli bolmagyny, geljek ýylyň Türkmenistana rysgal-bereket getirmegini, uly üstünlikleriň dowamat dowam bolmagyny arzuw etdi.

12-nji dekabrda Aşgabatda Türkmenistanda parahatçylyk we ynanyşmak forumy, Halkara Bitaraplyk gününe hem-de Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň halkara derejede ykrar edilmeginiň 30 ýyllygyna bagyşlanan baýramçylyk çäreleri geçirildi. Ýokary wekilçilikli forumda Türkmenistanyň Prezidenti çykyş edip, möhüm başlangyçlary öňe sürdi. TDH-niň habar bermegine görä, döwlet Baştutanynyň çykyşynda, hususan-da, şeýle diýilýär:

«Hormatly döwlet we hökümet Baştutanlary!

Hormatly halkara guramalaryň ýolbaşçylary!

Hormatly wekiliýetleriň Baştutanlary we agzalary!

Hanymlar we jenaplar!

Sizi Türkmenistanda parahatçylyk we ynanyşmak forumyna, Halkara Bitaraplyk gününe hem-de Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň halkara derejede ykrar edilmeginiň 30 ýyllygyna bagyşlanan baýramçylyk çärelerine gatnaşýandygyňyz üçin ýurdumyzyň halkynyň adyndan mähirli gutlaýaryn. Bu foruma döwlet we hökümet Baştutanlary, iri we abraýly halkara guramalaryň ýolbaşçylary, görnükli syýasatçylar, parlament agzalary, diplomatlar, alymlar, jemgyýetçilik işgärleri gatnaşýarlar. Myhmanlarymyzy türkmen topragynda görmek biziň üçin uly hormat we abraýdyr. Türkmenistana hoş geldiňiz!

Gadyrly dostlar!

Bu foruma iri, halkara ähmiýetli waka hökmünde garalýar. Oňa sebit, yklym we ählumumy işler barada oýlanmak, halkara syýasatda parahatçylyk, hyzmatdaşlyk, deňhukuklylyk, ynanyşmak, adalatlylyk, dialog medeniýeti hem-de özara düşünişmek ýagdaýlarynyň ykrar edilmegi üçin badalga nokady hökmünde seredilýär. Türkmenistan biziň topragymyzda şu gün dünýä gurluşynyň täze, ynsanperwer we öňdengörüjilikli esaslarynyň, ösüşiň hakyky we jogapkärli strategiýasynyň döredilýändigine kanuny esasda guwanyp biler. Şunuň bilen baglylykda, bütin dünýädäki hyzmatdaşlarymyz bilen gatnaşyklarymyzyň gazanylan derejesine ýokary baha berýändigimizi we ony aýawly saklaýandygymyzy aýratyn bellemek isleýärin. Şu şanly günlerde biziň dostlugymyzyň, özara düşünişmegimiziň, döredijilikli maksatlara ýetmäge hyjuwymyzyň mundan beýläk-de tassyklanmasyny tapjakdygyna ynanýaryn. Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylyna, Halkara Bitaraplyk gününe, Türkmenistanyň Bitaraplygynyň 30 ýyllygyna bagyşlanan halkara forumy açyk diýip yglan edýärin.

Hormatly foruma gatnaşyjylar!

Häzirki halkara forumy geçirmek dünýä syýasatynda kadalary, gymmatlyklary we ölçegleri ykrar etmek hem-de berkitmek boýunça Türkmenistanyň köpýyllyk yzygiderli işiniň netijesidir. Biziň pikirimizçe, olar halkara gatnaşyklaryň ähli häzirki zaman ulgamynyň hukuk we dünýägaraýyş babatda esasyny düzmelidir. Parahatçylygy we ynanyşmagy şeýle esas hökmünde jar edip, biziň ýurdumyz ençeme möhüm ädimleri ätdi, başlangyçlary öňe sürdi. Olar dünýäde düşünmek bilen kabul edildi, hyzmatdaşlarymyz tarapyndan goldanyldy.

Türkmenistanyň teklibi boýunça Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 2025-nji ýyly “Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýyly” diýip yglan etmek baradaky Kararnamasynyň kabul edilmegi bilelikdäki işiň netijesi boldy. Munuň özi biziň umumy üstünligimizdir. Birleşen Milletler Guramasynyň ähli agza döwletleriniň syýasy ýolbaşçylarynyň öňdengörüjiliginiň, jogapkärçiliginiň, pähim-paýhasynyň netijesidir. Pursatdan peýdalanyp, men bu möhüm çözgüdi goldandyklary hem-de ony kabul etmäge goşan goşantlary üçin olara, şeýle hem halkara guramalaryň ýolbaşçylaryna we wekillerine tüýs ýürekden minnetdarlygymy bildirýärin.

Parahatçylygyň we ynanyşmagyň konseptual kadalarynyň Türkmenistanyň milli kanunçylygynda öz beýanyny tapandygyny aýtmalydyrys. Şu ýylyň sentýabrynda «Bitarap Türkmenistanyň parahatçylyk we ynanyşmak syýasatynyň hukuk esaslary hakynda» Türkmenistanyň Konstitusion kanuny kabul edildi. Bu Kanunda Bitaraplyk, deňhukuklylyga, özara hormatlamaga, hyzmatdaşlyga, hoşniýetli goňşuçylyga, güýç ulanmazlyga, gapma-garşylyklaryň öňüni almaga, islendik halkara meseleleri diňe parahatçylykly, syýasy-diplomatik serişdeler we usullar arkaly çözmäge, beýleki ýurtlaryň içerki işlerine gatyşmazlyga, halkara hukugyň umumy ykrar edilen kadalaryny ileri tutmaga, adam hukuklaryny, azatlyklaryny hormatlamaga, ençeme beýleki örän möhüm borçnamalara üýtgewsiz eýermek esasy kadalar hökmünde berkidilýär. Konstitusion kanunyň kabul edilmegi halkara gatnaşyklaryň subýekti hökmünde Türkmenistany mundan beýläk-de ösdürmekde tapgyrlaýyn waka öwrüldi. Biziň pugta parahatçylygy we durnuklylygy gazanmaga hem-de gorap saklamaga esaslanan strategik ugrumyzyň dogrudygynyň we üýtgewsizdiginiň subutnamasy boldy.

Hut ýönekeý bolmadyk geosyýasy ýagdaýlaryň häzirki döwründe parahatçylygyň we ynanyşmagyň aýratyn ähmiýete eýe bolýandygyna ynanýaryn. Bu düşünjelere barabar baha bermek, olary dünýä syýasatynyň jedelsiz kadalary hökmünde berkitmek häzirki zamanyň gurluşy barada oýlanmakda netijeli öňegidişlikdir. Howply gapma-garşylyk ýagdaýyndan howpsuzlygyň hem-de ösüşiň ählumumy gurluşynyň netijeli, hakyky, sazlaşykly esaslaryny ýola goýmaga tarap ädimdir. Türkmenistan bu netijäni diňe bilelikde, umumy syýasy, dünýägaraýyş, ynsanperwer esasda BMG-niň Tertipnamasyna we halkara hukugyň ykrar edilen kadalaryna daýanyp, döwletleriň, halkara institutlaryň tagallalaryny birleşdirmek arkaly gazanyp bolar diýen garaýyşdan ugur alýar.

Hormatly foruma gatnaşyjylar!

Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýyly örän möhüm taryhy ýubileýe — ýurdumyzyň hemişelik Bitaraplygynyň halkara derejede ykrar edilmeginiň 30 ýyllygyna gabat gelýär. BMG-niň Baş Assambleýasynyň çözgütlerinde, Türkmenistanyň Konstitusiýasynda berkidilen syýasy-hukuk ýagdaýy bolan hemişelik Bitaraplyk biziň halkara giňişlikdäki ähli ädimlerimizi, Türkmenistanyň gazanan üstünliklerini hem-de ägirt uly netijelerini kesgitleýär. Bitaraplyk, parahatçylyk söýüjilik we açyklyk netijesinde häzirki döwürde Türkmenistan onlarça döwlet bilen ikitaraplaýyn, köptaraplaýyn düzümleriň çäklerinde esasy halkara institutlar bilen ynanyşmagyň hem-de özara düşünişmegiň, hyzmatdaşlygyň görlüp-eşidilmedik derejesine ýetdi.

Bitaraplyk we onuň netijesi bolan «Açyk gapylar» daşary ykdysady syýasaty içerki ösüş üçin amatly daşarky şertleri üpjün edip, Türkmenistana ykdysady, durmuş ösüşiniň ýokary depginlerini gazanmaga mümkinçilik berýär. Ilatyň durmuşynyň derejesini we hilini ýokarlandyrmaga, depginli söwda, maýa goýum hyzmatdaşlygyny alyp barmaga, iri halkara taslamalary amala aşyrmak üçin özüne çekiji, ygtybarly we geljegi uly hyzmatdaş bolmaga şert döredýär.

Bitaraplyk Türkmenistanyň, şu ýyl 80 ýyllyk ýubileýi bellenilýän Birleşen Milletler Guramasy bilen strategik dialogynyň esasy şerti hökmünde çykyş edýär. Möhüm ählumumy sebit meselelerini çözmekde, Durnukly ösüş maksatlaryny gazanmakda, has giň ugurlar boýunça halkara hyzmatdaşlyga adalatly we sazlaşykly çemeleşmeleri taýýarlamakda BMG-niň biziň ýurdumyza jogapkärli hem-de netijeli hyzmatdaş hökmünde garaýandygyny aýratyn bellemek isleýärin. Biz Birleşen Milletler Guramasy bilen hyzmatdaşlygyň ugurlaryny giňelderis, milli, sebit hem-de ählumumy maksatnamalary döretmäge we amala aşyrmaga ünsi jemlemegi, olara ýöriteleşdirilen düzümleri çekmegi gazanarys. Türkmen döwletiniň Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň halkara we sebit durnuklylygyny, howpsuzlygyny üpjün etmäge netijeli, döredijilikli täsiri aýdyň görünýär. Munuň özi Birleşen Milletler Guramasynda türkmen Bitaraplygynyň artýan goldawynda öz beýanyny tapýar. 1995-nji, 2015-nji we 2025-nji ýyllarda Baş Assambleýanyň «Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygy» atly Kararnamalarynyň biragyzdan kabul edilmegi munuň aýdyň ýüze çykmasy boldy. Biziň ýurdumyzyň başlangyjy boýunça birnäçe ýyl mundan ozal BMG-niň çäginde Bitaraplygyň dostlary toparynyň döredilmegi hem munuň bir mysalydyr. Bu mysallar Bitaraplygyň, onuň binýatlyk kadalarynyň halkara gatnaşyklaryň tejribesinde barha ähmiýetli we möhüm ýagdaýa öwrülýändigine şaýatlyk edýär.

Şeýle bolansoň, biz Bitaraplygyň üýtgewsiz gurluş däl-de, döwür bilen aýakdaş gidýän hem-de täze üýtgeşmelerdir meýillere seslenýän janly döredijilik ýagdaýydygyny hemişe belleýäris. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan häzirki zamanyň halkara syýasatynyň möhüm bölegi hökmünde öňüni alyş diplomatiýasyny öňe sürýär. Häzirki şertlerde onuň aýratyn zerurlykdygyna, gapma-garşylyklaryň öňüni almaga, agzalalyklary we çaprazlyklary öz wagtynda parahatçylykly gepleşiklere ugrukdyrmaga ýardam bermäge ukyplydygyna ynanýarys. Şoňa görä-de, biz Bitaraplygy syýasy we iş ýüzündäki platforma hökmünde peýdalanmagy teklip edýäris. Şonuň esasynda häzirki döwürde ylalaşygy, düşünişmegi, ýaraşygy gazanmagyň ýollaryny we usullaryny işläp taýýarlamak mümkindir. Bu babatda Bitaraplyk bähbitleriň ýakynlaşmagynyň we sazlaşygynyň, hormat goýmak, deňhukuklylyk dialogynyň, pragmatik, özara bähbitli hyzmatdaşlygyň nusgasyna, ahyrky netijede, ählumumy geosyýasy deňagramlylygy gazanmagyň şertleriniň birine öwrülip biler diýip hasap edýärin. Özara bähbitli, dostlukly halkara gatnaşyklary öz Bitaraplyk syýasaty netijesinde ösdürýän Türkmenistanyň tejribesi Bitaraplygyň uly mümkinçilikleriniň bardygyny we ony Ýer ýüzüniň dürli künjeklerinde ulanyp boljakdygyny görkezýär diýip pikir edýärin.

Parahatçylygy döretmek ulgamynda öňüni alyş diplomatiýasynyň syýasy-diplomatik serişdelerini we usullaryny giňden peýdalanýan Milletler Bileleşiginiň baý tejribesine esaslanyp, şeýle hem Bitaraplygyň tejribe häsiýetini ösdürmek, ylmy-barlag, bilim işini amala aşyrmak maksady bilen, Türkmenistan BMG bilen hyzmatdaşlykda Parahatçylyk we bitaraplyk uniwersitetini döretmegi teklip edýär. Bu başlangyjyň goldaw tapjakdygyna umyt edýäris hem-de dostlarymyz we hyzmatdaşlarymyz bilen şu meselä jikme-jik seretmäge taýýardygymyzy beýan edýäris.

Türkmen Bitaraplygy barada aýtmak bilen, onuň ýene-de bir aýratynlygy hakynda aýratyn durup geçmek isleýärin. Biziň Bitaraplygymyz Türkmenistanyň hakyky özygtyýarlylygynyň we Garaşsyzlygynyň kanunalaýyk netijesidir. Özbaşdak, oýlanyşykly, yzygiderli Bitarap daşary syýasaty alyp baryp, biz, ozaly bilen, öz döwletliligimiziň berk esaslaryna, taryhy dowamatlylygymyza, türkmen halkynyň agzybirligine we goldawyna, ähli halklardyr döwletler bilen parahatçylykda, ylalaşyklylykda, hoşniýetli goňşuçylykda ýaşamagy wesýet eden ata-babalarymyzyň köpasyrlyk tejribesine daýanýarys.

“Türkmenistanyň Garaşsyzlygy” we “Bitaraplygy” diýen düşünjeler biri-biri bilen aýrylmaz baglanyşyklydyr, bir bitewüdir. Elbetde, biz maksatlarymyzy we wezipelerimizi halkara bileleşigiň, bütin dünýädäki köp sanly dostlarymyzyň hem-de pikirdeşlerimiziň giňden goldaýandygyny, olara düşünýändigini aýdyň görýäris we muňa ýokary baha berýäris. Bu goldaw Türkmenistana geljegine umytly garamaga, geljekki bilelikdäki işiniň meýilnamasyny ynamly düzmäge kömek edýär. Bizi halklaryň arasynda parahatçylygy, ynanyşmagy hem-de ylalaşygy gazanmaga, olaryň ösüşine, abadançylygyna yzygiderli, işjeň, netijeli gatnaşmaga ruhlandyrýar.

Gadyrly dostlar, foruma gatnaşýandygyňyz, Türkmenistan bilen dostlugy, hyzmatdaşlygy we özara düşünişmegi pugtalandyrmaga goşýan goşandyňyz üçin tüýs ýürekden çykýan minnetdarlygymy ýene-de bir gezek kabul ediň!».

В период с 2 по 5 декабря международные эксперты E-Governance Academy из Эстонии провели специализированные курсы по кибербезопасности, а также по новым технологиям и искусственному интеллекту (AI) в цифровом государственном управлении.

Тренинги были организованы Программой развития ООН (ПРООН) в сотрудничестве с Министерством связи Туркменистана и Академией государственной службы при Президенте Туркменистана и явились продолжением инициативы по повышению квалификации государственных служащих при поддержке E-Governance Academy.

В тренингах приняли участие 80 сотрудников цифровых подразделений, IT-специалистов и преподавателей ведущих университетов Туркменистана.

Курс был сосредоточен на практическом применении современных цифровых инструментов в государственном управлении с акцентом на ответственную интеграцию искусственного интеллекта для повышения эффективности и качества предоставления государственных услуг. Параллельно курс по кибербезопасности учитывал растущую сложность киберугроз и обеспечил участников ключевыми навыками защиты цифровой инфраструктуры и устойчивости электронных государственных систем, сообщается в пресс-релизе ПРООН.

Всего же рамках инициативы по повышению квалификации государственных служащих обучение прошли 120 участников, получившие новые компетенции для поддержки развивающейся системы цифрового управления страны. Помимо удовлетворения текущих потребностей в навыках, программа способствует созданию устойчивой долгосрочной системы непрерывного профессионального образования, укрепляя возможности Академии государственной службы как национального центра обучения и повышения квалификации государственных служащих.

Программа также направлена на продвижение карьерного роста на основе заслуг, развитие профессиональных навыков молодых специалистов, особенно женщин, и их подготовку к будущим руководящим ролям в государственном управлении.

Важным этапом сотрудничества стало подписание Меморандума о взаимопонимании между Министерством связи Туркменистана и E-Governance Academy (Эстония) 13 ноября. Меморандум создает основу для долгосрочного сотрудничества и обеспечивает доступ к специализированной консультативной и образовательной поддержке по мере продвижения цифровых реформ в Туркменистане.

mincom.gov.tm/tk/news/15276/

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Rumyniýanyň Prezidenti Nikuşor Dana we ýurduň ähli halkyna Rumyniýanyň Milli güni mynasybetli mähirli gutlaglaryny, iň gowy arzuwlaryny iberdi.

Döwlet Baştutanymyz mümkinçilikden peýdalanyp, Prezident Nikuşor Dana tüýs ýürekden berk jan saglyk, bagtyýarlyk, ýurduň halkyna bolsa parahatçylyk, abadançylyk hem-de rowaçlyk arzuw etdi.

Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow Omanyň Soltany Haýsam bin Tarik Al Saide we ýurduň ähli halkyna Oman Soltanlygynyň Milli güni mynasybetli mähirli gutlaglaryny, iň gowy arzuwlaryny iberdi.

Döwlet Baştutanymyz ýakymly mümkinçilikden peýdalanyp, Soltan Haýsam bin Tarik Al Saide tüýs ýürekden berk jan saglyk, bagtyýarlyk we abadançylyk, Oman Soltanlygynyň halkyna bolsa parahatçylyk, mundan beýläk-de ösüş, rowaçlyk arzuw etdi.

Ozal biz Türkmenistanyň Aragatnaşyk ministrligi bilen Estoniýa Respublikasynyň Elektron dolandyryş akademiýasynyň sanly dolandyryş ulgamynda hyzmatdaşlyk etmek boýunça özara düşünişmek baradaky Ähtnama gol çekendiklerini habar beripdik.

Bu Ähtnama BMG-niň Ösüş Maksatnamasynyň (BMGÖM) «Türkmenistanda pudagara elektron aragatnaşyk ulgamynyň synag ulgamyny ornaşdyrmaga ýardam etmek» taslamasynyň çäklerinde gol çekildi. Ol döwlet dolandyryşynyň sanly özgertmeleri babatynda uzak möhletleýin hyzmatdaşlygy ösdürmäge, şeýle hem ýöriteleşdirilen okuw we maslahat hyzmatlaryny bermäge gönükdirilýär.

Ähtnama «Türkmentel-2025» atly telekommunikasiýalar, telemetriýa, maglumat tehnologiýalary we tele-radio aragatnaşygy boýunça halkara serginiň we ylmy maslahatynyň çäklerinde gol çekildi. Bu waka sanly başlangyçlary ilerletmekde we ýurduň innowasiýa pudagyndaky mümkinçiliklerini berkitmekde strategiki ähmiýete eýe bolup durýar — diýip, BMG-niň Ösüş Maksatnamasynyň metbugat beýanatynda bellenilýär.

BMG-niň Ösüş Maksatnamasynyň Türkmenistandaky hemişelik wekili Narine Saakýan şeýle belledi:

«Biz bu strategiki hyzmatdaşlygyň döredilmegine ýardam etmekden hoşaldyrys. Bu ýurt üçin sanly dolandyryş ulgamyndaky mümkinçilikleri berkitmäge, bilim alyşmaga we döwlet dolandyryşynyň hem-de sanly özgertmeleriň ösüşine ýardam edýän innowasion çözgütleri ornaşdyrmaga mümkinçilik berer».

Ähtnama gol çekilmegi BMG-niň Ösüş Maksatnamasynyň Türkmenistanda sanly özgertmeleri goldamak boýunça giň gerimli maksatnamasynyň durmuşa geçirilmeginde ýene bir möhüm ädim boldy.

BMGÖM öz global Sanly strategiýasynyň çäklerinde ýurtlara inklýuziw, durnukly we howpsuz sanly ekoulgamlary ösdürmäge ýardam edýär. Türkmenistanda bu iş pudak edaralarynyň mümkinçiliklerini berkitmäge, sanly başarnyklary ösdürmäge, döwlet dolandyryşynyň netijeliligini ýokarlandyrmaga we raýatlaryň sanly hyzmatlara deň elýeterliligini üpjün etmäge gönükdirilýär.

Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda ýurdumyz beýik baýramlara, üstünliklere beslenýär. Bu ýyl Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň döredilmegine 30 ýyl dolýar. Bu senäniň dünýä jemgyýetçiligi tarapyndan üç gezek Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasy tarapyndan ykrar edilmegi ýurdumyzyň halkara abraýynyň ýokary derejesini görkezýär.

Bitaraplyk — diňe syýasy ýörelge däl, eýsem türkmen halkynyň ruhy-ynsanperwer däpleriniň dowamatydyr. Türkmenistan özüniň daşary syýasatynda parahatçylyk, hoşniýetlilik we özara hormat ýörelgelerini ileri tutup, dünýä ýurtlarynyň arasynda ynanyşmagyň we hyzmatdaşlygyň ygtybarly köprüsi hökmünde tanalýar.

2015-nji ýylyň 3-nji iýunynda BMG-niň 69-njy sessiýasynda «Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygy» atly Rezolýusiýa 193 ýurduň goldaw bermegi bilen kabul edildi. 2024-nji ýylda — Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynda — şol rezolýusiýa üçünji gezek biragyzdan kabul edilip, ýurdumyza halkara derejesinde täze abraý getirdi.

Gahryman Arkadagymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň «Parahatçylyk sazy, dostluk, doganlyk sazy» atly eserinde hemişelik Bitaraplygyň döwlet gurluşyndaky, ykdysady, medeni we jemgyýetçilik ulgamyndaky orny ylmy taýdan seljerilýär. Bu kitapda bitaraplygyň diňe syýasy hukuk derejesi hökmünde däl, eýsem halkyň ruhy baýlygynyň, parahat ýaşaýyş ýörelgesiniň beýany hökmünde ähmiýeti beýan edilýär.

Bu gün hemişelik Bitaraplyk Türkmenistanyň ösüş ýolunyň berk binýadyna öwrüldi. Halkymyzyň milli ýörelgeleri bilen sazlaşýan bu ýörelge halkara giňişlikde durnukly ösüşi, parahatçylykly hyzmatdaşlygy hem-de ynanyşmagy pugtalandyrýar. Ýurdumyzyň alyp barýan başlangyçlary — «Parahatçylyk ugrunda diplomatiýa», «Suwa çenli hyzmatdaşlyk», «Energiýa howpsuzlygy» ýaly teklipler dünýä jemgyýetçiliginde uly goldaw tapýar.

Hemişelik Bitaraplyk — diňe bir syýasat däl, eýsem türkmen halkynyň dünýägaraýşynyň, dost-doganlyk we hoşniýetlilik ýörelgesiniň beýik nusgasydyr.
Bu beýik ýörelgäniň 30 ýyllygy ýurdumyzyň ösüş ýolunda täze taryhy sahypa açýar.

Gülbagyt HÖWEZOWA,
S.A.Nyýazow adyndaky Türkmen
oba hojalyk uniwersitetiniň mugallymy.

12 — 14-nji noýabrda Aşgabatda häzirki zaman maglumat-aragatnaşyk tehnologiýalaryna bagyşlanan «Türkmentel — 2025» atly halkara sergi we ylmy maslahat geçiriler. Türkmenistanyň Aragatnaşyk ministrliginden berlen maglumata görä, bu çäre tejribe alyşmak, innowasion çözgütleri görkezmek hem-de sanly ösüşiň döwrüň meselelerini ara alyp maslahatlaşmak üçin möhüm sebit meýdançasyna öwrüler.

Foruma döwlet edaralarynyň wekilleri, halkara guramalaryň işgärleri, alymlar, bilermenler hem-de Türkmenistandan we beýleki ýurtlardan telekeçiler gatnaşarlar. Maslahatyň esasy üns merkezi aragatnaşyk, hemra tehnologiýalary, sanly çözgütler, emeli intellekt we kiberhowpsuzlyk ýaly ugurlara gönükdiriler. «Türkmentel — 2025» çäresiniň çäklerinde «Sanly çözgüt — 2025» atly innowasion taslamalaryň bäsleşigi hem geçirilip, ýeňijiler gymmatly sowgatlar we Hormat hatlary bilen sylaglanylar.

Serginiň meýilnamasy täze sanly taslamalaryň tanyşdyrylyşyny, türkmenistanly IT hünärmenleriniň işleriniň görkezilmegini, işewür gatnaşyklaryň ýola goýulmagyny we ylalaşyklaryň baglaşylmagyny öz içine alýar. Çäre Türkmenistanyň Söwda-senagat edarasynyň binasynda — Çandybil şaýolunyň 143-nji jaýynda geçiriler.